2021_CBS_01146 - Dorpshart Zonhoven - masterplan en parkeeraanbod - Goedkeuring

Situering van de opdracht

De ontwerpopdracht herontwikkeling dorpshart Zonhoven omvat de opmaak van een masterplan voor het centrale dorpshart. Het masterplan wordt gezien als een globale ontwerpschets voor het centrale dorpshart van de gemeente, waarbij dit projectgebied kan worden opgedeeld in afzonderlijk uitvoerbare deelprojecten.

Eén van de deelprojecten is het openleggen van de Roosterbeek in de zone tussen kerk en gemeentehuis en gelijktijdig het ontharden en vergroenen van deze zone. De beekvallei van de Roosterbeek loopt dwars door het centrum, maar is sinds jaar en dag overwelfd en dus niet zichtbaar. Het gemeentebestuur wil het verborgen water van de Roosterbeek als een groenblauw netwerk opnieuw zichtbaar door het centrum zien stromen, waardoor er unieke kansen ontstaan voor meer verblijfskwaliteit in het dorp.

Ontwerpschets

Door ontwerpbureau Sweco is ondertussen naarstig verder gewerkt om het initiële masterplan te verfijnen in functie van de ontvangen feedback.

Op dinsdag 21 september vond daartoe een overleg plaats met de gemeentelijke diensten Jeugd, Vrije tijd en Lokale economie.

Op donderdag 7 oktober was er een bespreking met de Provincie en Fluvius.

De herwerkte versie van het masterplan is te vinden in bijlage.

Volgende elementen verdienen aandacht:

• Tracé opgelegde Roosterbeek:
  • Het tracé blijft behouden zoals initieel voorgesteld en ook de bochtstraal blijft ongewijzigd (in functie van behoud van waardevol groen).
  • Aan de noordzijde van de kerk blijft de eerste 20m ten opzichte van de Dorpsstraat overwelfd. Pas daarna verschijnt het water aan de oppervlakte. Over een korte afstand komt er daar aan weerszijden van de beek een harde oever, dit om constructieve redenen en om de stabiliteit van de kerk niet in het gedrang te brengen.
    
    
• Waterbeleving en verblijfskwaliteit:
  • Aan de zijde van de kerk komt er een harde oever (zodat ook minder mobiele mensen de mogelijkheid krijgen om tot aan het water te komen).
  • Aan de zijde van het gemeentehuis komt er een zachte oever met gras om in te zitten en een betonnen zitelement verwerkt in de oever.
  • Ook komt hier een vlonder die dienst kan doen voor pasgehuwde koppels om zich te laten fotograferen met het water, het park en de kerk op de achtergrond.
  • Zitten aan het water d.m.v. een (deels) betonnen trappenstructuur ter hoogte van de brug over de Roosterbeek.
  • Stapstenen in het water als speelelement voor de jeugd. Het veiligheidsaspect voor kinderen dient bijzondere aandacht te genieten. We zijn voorstander om te werken met natuurelementen als speelelement voor kinderen in het water.
  • Zitelementen aan het water ter hoogte van de brug.
  • In functie van de zitelementen dient er ook aandacht te gaan naar het vermijden van zwerfvuil.
  • Behoud van de historische kerkhofmuur en het aanwezige achterliggende groen.
  • Aankondiging van de opengelegde Roosterbeek d.m.v. fonteinenzone.
  • De trajecten van enkele wandelroutes die doorheen het dorpshart passeren (Lotjeswandeling, cultuurhistorische dorpswandeling, Lange afstandswandeling De Wijers, ...) dienen te worden aangepast. De verbindingen tussen jeugdgerichte locaties blijven vlot mogelijk d.m.v. het huidige ontwerp.
  • Er dient voldoende vrije ruimte te zijn om evenementen te laten plaatsvinden, bv. door wegneembare banken, straatmeubilair, plantbakken, ... te voorzien. Maar bv. ook door de fonteinenzone uitschakelbaar te voorzien of door ondergrondse verdeelkasten en aftappunten voor water te voorzien.
  • Het huidige ontwerp houdt alle opties open voor het opstellen van de wekelijkse zondagsmarkt. De huidige opstelling van de markt zal wijzigen. De nieuwe Kwint wordt gezien als een opportuniteit om wekelijks een knip van de Dorpsstraat/Heuvenstraat te overwegen. De bussen van de Lijn dienen dan wel om te rijden.
    
    
• Parkeren:
  • In de bestaande toestand zijn er in totaal 183 parkeerplaatsen aanwezig: parking kerk (50 pp), parking gemeentehuis (46 pp), parking Kerkplein (50 pp), parking bib (22 pp) en parking OCMW (15 pp).
  • Volgens het masterplan worden er in totaal 168 parkeerplaatsen voorzien, wat een afname is van 15 parkeerplaatsen oftewel 9% minder parkeergelegenheid: parking kerk (6 pp), parking gemeentehuis (90 pp), parking Kerkplein (50 pp), parking bib (22 pp) en parking OCMW (0 pp).
  • Een beperkte afname van het aantal parkeerplaatsen was voor het college steeds bespreekbaar.
  • Er komt een duidelijke aanduiding van de parkeervakken, ook op het Kerkplein. Een deel van het Kerkplein zal worden ingericht als parkeer-/autovrije zone. Er komt een duidelijke scheiding of afbakening tussen de beide delen.
  • De parkeerzone aan Timmers verdwijnt integraal, aangezien deze ruimte nodig is voor het openleggen van de Roosterbeek. Ter compensatie komt er langsparkeren ter hoogte van de handelspanden aan de kerk en zijn er extra parkeerplaatsen voorzien aan het gemeentehuis.
  • De parkeerzone aan het gemeentehuis houdt rekening met de nieuwe inkom van het gemeentehuis en het behoud van de oude kastanjeboom.
  • De parkings ter hoogte van residentie De Brug blijven maximaal behouden.
    
    
• Mobiliteit:
  • Diverse inrichtingsalternatieven werden uitgewerkt om de onveilige verkeerssituatie in het dorpshart aan te pakken.
  • Een fietsverbinding / -traject wordt door de projectzone voorzien die de connectie zal vormen tussen De Wijers en de fietsring (Sprinkwaterstraat).
  • Er wordt nog verder bekeken waar er bijkomende fietsenstallingen kunnen worden voorzien.
  • Ter hoogte van het Kerkplein wordt een mobipunt voorzien.
  • De bus zal voortaan op de rijweg halteren. Er worden geen aparte bushavens meer voorzien.
  • De toegankelijkheid van het Kerkplein voor hulpdiensten, foodtrucks, marktwagens dient gevrijwaard te blijven.
  • De toegankelijkheid van de ceremoniële ingang van het gemeentehuis voor gemotoriseerd verkeer is nog een discussiepunt.
    
    
• Groen:
  • Maximaal behoud van waardevol groen (met name bomen). Sweco is samen met de milieuambtenaar en groenambtenaar op terrein geweest om het groen te inventariseren.
  • De zone tussen Kerkplein en bibliotheek blijft de functie behouden als bouwzone, d.w.z. in de toekomst bebouwbaar voor de realisatie van de westelijke pleinwand. In afwachting daarvan kan deze zone worden ingegroend, bv. d.m.v. een extensief beheerd grasveld of een bloemenweide. Het is niet de bedoeling hier nieuwe bomen te gaan planten, om de bebouwbaarheid van deze zone niet te hypothekeren!
  • Er zal aandacht gaan naar het onderhoudsaspect van het aanwezige groen. De projectzone mag deels vertuinen (met gras om in te gaan zitten aan het water), maar zeker niet volledig. Er komt een combinatie van intensief en extensief beheerde grasvelden.
    
    
• Materiaalgebruik:
  • Voor het afwerken van de harde oever kan worden gekozen voor een baksteen, die aansluit bij de baksteenkeuze van de kerk, het oud gemeentehuis en de oude kerkhofmuur. De steen kan gelijmd ofwel gemetst worden.
  • Bedoeling is om specifieke inrichtingselementen zoals bv. zitbanken, maar ook infodragers af te stemmen op de huisstijl van De Wijers. Aan het UiTpunt zijn reeds een zitbank en infodrager met 2 panelen in de huisstijl van De Wijers voorzien. Er wordt gewacht met het plaatsen van deze elementen zodat er maximale afstemming kan gebeuren met het project van het Dorpshart.
  • Qua materiaalgebruik zal er een afstemming gebeuren met de buitenafwerking van site Kwint.
  • Idem wat betreft de verlichting.
    
    
• Duurzaamheid:
  • Bedoeling is om ook enkele klimaatadaptieve maatregelen mee te nemen in het ontwerp, waarbij het regenwater afkomstig van het dak van de kerk kan worden opgevangen en ingezet voor bevloeiing van de aanwezige groenzones.
  • Maximaal behoud en hergebruik van bestaande verharding.
    • Ofwel minimale aanpassing Kerkplein: mozaïekkeien behouden, bijkomend verharden locatie kiosk.
    • Ofwel nieuw plein Kerkplein: mozaïekkeien herbruiken in paden rond de kerk en de fonteinzone, mozaïekkeien Kerkplein vervangen door aanwezige kleiklinker.
      
      
• Diversen:
  • De Kiosk zal verdwijnen.
  • Het oorlogsmonument van Zonhoven dient te verhuizen en krijgt een nieuwe plek in het park tussen Roosterbeek en kerk.
  • Voor de overige monumenten en gedenkplaten in de projectzone wordt verder onderzocht hoe deze in het masterplan geïntegreerd kunnen worden. Voor enkele monumenten is er een duidelijke link met bijv. de markt of met het oude kerkhof, deze relaties dienen zeker behouden te blijven.
  • Monumenten en gedenkplaatsen kunnen mogelijk een nieuwe plaats krijgen.
  • Sweco is bezig met de opmaak van een hydrologisch model en onderzoekt daarbij de mogelijkheid om de centrumvijver (vlondervijver) als buffer te laten fungeren. Daarbij komt er een natuurlijke bevloeiing van de centrumvijver, waardoor het probleem van het stilstaand water verdwijnt.
  • Het bestaande overstort aan de noordzijde van de kerk verdwijnt en wordt vervangen door een nieuw overstort stroomafwaarts (daar waar de Roosterbeek opnieuw overwelfd zal zijn). Hierdoor wordt vermeden dat er zichtbaar vuil water in de Roosterbeek wordt overgestort.
  • Diverse topografische opmetingen en proefboringen (voor het plaatsen van peilbuizen) hebben reeds plaatsgevonden.
  • In een volgende stap wordt het masterplan voorgesteld op de GECORO.
  • Met de dienst communicatie wensen we een communicatieplan voor dit project op te stellen.
  • Het huidige masterplan kan -indien gewenst- ook worden toegelicht op de commissie Gemeenteraad.
  • Bedoeling is in de loop van november een infomarkt te organiseren, enerzijds voor de handelaar, anderzijds voor de Zonhovenaar.