In het licht van de huidige oorlogssituatie in Oekraïne, wenst ons land zich in te schakelen in de ondersteuning van Oekraïners op de vlucht. Op dinsdag 01/03/2022 ontvingen we een schrijven vanuit de Staatssecretaris voor Asiel en Migratie Sammi Mahdi. Vanuit de overheid vraagt men aan de steden en de gemeenten om op zeer korte termijn (vóór 02/03/2022 - 12u), een contactpersoon door te geven als coördinator van de crisishuisvesting, alsook een eerste inschatting te maken van de beschikbare crisisplaatsen op ons grondgebied. Deze campagne, genaamd #PlekVrij, werd in de media gelanceerd door de staatssecretaris. Via deze weg kunnen inwoners aan hun gemeente doorgeven dat ze bereid zijn vluchtelingen op te vangen.
De coördinatie zal in eerste instantie opgenomen worden door Anneleen De Smedt, afdelingshoofd Sociaal Beleid. In functie van de tweede vraag, nl. het doorgeven van reeds beschikbare plaatsen werden in eerste instantie de inwoners opgebeld die reeds vooraf aan de oproep van de overheid te kennen hadden gegeven hulp te willen bieden. Uit deze contacten werden twee beschikbare opvangplaatsen doorgegeven: één appartement met ruimte voor drie personen én één slaapkamer in een huis voor twee personen. De lijst kan later (na 2/3/2022) steeds verder aangevuld worden met bijkomende beschikbare plaatsen, zowel uit de publieke als private sector. Het kan dus ook gaan om opvang in een hotel-of logieskamer, een sporthal, et cetera.
De solidariteit in Zonhoven is groot. Ook de vrijwilligersorganisatie ZAP Assisteert Personen in nood (google.com) engageert zich momenteel om Oekraïners in nood te helpen via o.a. donaties en inzamelacties.
Om het aanbod aan hulp in Zonhoven te centraliseren, werd er op de website van Zonhoven een invulformulier geplaatst. Hierop kunnen inwoners hulp aanbieden en zich eventueel kandidaat stellen i.f.v. de campagne #PlekVrij. Ook zal de link gemaakt worden naar ZAP. De site biedt eveneens informatie aan inwoners uit Zonhoven die Oekraïense familieleden, kennissen of vrienden opvangen. Het is immers zo dat naast de vluchtelingenstroom die via de overheid gecoördineerd wordt, er ook nog een stroom vluchtelingen aankomt in onze gemeente die werden opgehaald aan de grens door familie, vrienden en kennissen. Deze vluchtelingen dienen zich eveneens aan te melden bij Burgerzaken om hun aankomstdocumenten in orde te brengen.
In het kader van de zoektocht naar beschikbare opvangplaatsen dienen er een aantal beleidsbeslissingen genomen te worden:
Wetgevend kader en (mogelijke) financiële gevolgen
We geven nog mee dat er momenteel nog geen enkel formeel wetgevend kader werd uitgewerkt voor het beschikbaar stellen van deze opvangplaatsen. Concreet betekent dit dat zowel het financiële als het logistieke gedeelte voorlopig lokaal geregeld dient te worden.
Oekraïense vluchtelingen zouden een tijdelijk beschermingsstatuut van één jaar krijgen (A-kaart). Personen met dit statuut hebben toegang tot alle rechten van een vreemdeling in wettig verblijf, wat wil zeggen dat zij toelating hebben tot de arbeidsmarkt, tot maatschappelijke dienstverlening, et cetera. Kinderen kunnen ook school lopen.
Deze personen hebben dus vermoedelijk ook allemaal recht op een (equivalent) leefloon (dit moet nog duidelijk worden):
Deze bedragen zijn met ingang van 1 maart 2022 :
Ook een aansluiting bij de mutualiteit is dikwijls ten laste van het OCMW. Dit gaat gemiddeld voor 1 jaar over € 95 + de kost van de Zorgkas € 27. Afhankelijk van de situatie kan het zijn dat de aansluiting bij de mutualiteit niet voldoende gaat zijn om alle medische kosten te dekken, hetgeen dan ook nog eens ten laste komt van het OCMW. Er zijn dus wel wat financiële gevolgen te verwachten.
Ter info: wij hebben momenteel een 60-tal leefloners in begeleiding bij 1,7 FTE maatschappelijk werkers. Indien er een 50-tal (anderstalige) leefloners zouden bijkomen, heeft dit een grote impact en is een tijdelijke bijkomende aanwerving mogelijk noodzakelijk.
Gezien dit alles willen we voorstellen om steeds een vinger aan de pols te houden en kan het zijn dat vanuit de sociale dienst op bepaald moment een maximum aantal opvangplekken voorgesteld zal worden. Dit enerzijds gezien het kostenplaatje, anderzijds omwille van het feit dat er vanuit de sociale dienst een kwalitatieve opvolging mogelijk moet blijven.
Het college van burgemeester en schepenen heeft kennis genomen van de vragen van de overheid i.f.v. crisishuisvesting voor Oekraïense Vluchtelingen.
Het college is akkoord om een lijst aan te leggen van de aangemelde plaatsen en -na controle- een gedifferentieerd aanbod door te geven aan de Fedasil voor dispatch. Van zodra deze woningen in gebruik geraken, wordt er steeds over gewaakt dat het aanbod vervolgens wordt aangevuld met nieuwe aangemelde, gecontroleerde plaatsen.